100 keshilla mjekesore per cdo njeri

Si te  shmangni problemet e hipertensionit, zemre s, kancerit, hollimit te  kockave e shume  se mundjeve te  tjera, ke shilla dhe sugjerime pe r parandalimin dhe kurimin tyre.

She ndeti fizik e mendor jane  ato çka e be jne  te  plote  trupin e njeriut e vete  jete n, por si ndikon aktiviteti fizik ne  she ndetin tone . Shqete simet qe  shfaqen dhe shume  ke shilla mjeke sore pe r t’i shmangur ato. Recetat me  te  fundit qe  japin mjeke t pe r te  shmangur shfaqjen e stresit, problemeve me zemre n, hipertensionin, se mundjet e trurit e shume  te  tjera.

Si te  pe rvete soni aleate t baze  te  mire qenies tuaj. Por dhe ne  ato raste kur dikush e shte  prekur nga nje  se mundje e caktuar, ekzistojne  procedura te  thjeshta qe  mund te  ndiqen ne  kushtet e shte pise , te  cilat ndihmojne  ne  mos pe rkeqe simin e gjendjes.Ke shillat e pe rmbledhura ne  numrin e sote m lidhen kryesisht me me nyre n tone  te  te  ushqyerit, si duhet te  jete  ajo, si dhe me zakonet e pe rditshme rise  qe  nje  njeri nuk duhet t’i harroje  asnje here .

Tipat, me nyrat dhe sugjerimet e me poshtme jane  shpallur si rezultat i nje  ke rkimi disavjeçar ne  kete  fushe . Mbi kete  studim e shte  punuar pe r rreth 30 vjet. Jane  testuar shume  njere z dhe te  kategorive te  ndryshme. Sugjerimet qe  jepen ke tu mund t’i zbatoni ne  jete n tuaj te  pe rditshme pa asnje  dyshim sepse ato nuk shfaqin as probleme e as efekte ane sore. Mbi te  gjitha ato bazohen ne  ligje te  natyre s.

Ke shillat e mjekeve pe r te  qene  te  she ndetshe m

Tipat me nyrat dhe sugjerimet e me poshtme jane  shpallur si rezultat i nje  ke rkimi disavjeçar ne  kete  fushe . Mbi kete  studim e shte  punuar pe r rreth 30 vjet. Jane  testuar shume  njere z dhe te  kategorive te  ndryshme. Sugjerimet qe  jepen ke tu mund t’i zbatoni ne  jete n tuaj te  pe rditshme pa asnje  dyshim sepse ato nuk shfaqin as probleme e as efekte ane sore. Mbi te  gjitha ato bazohen ne  ligje te  natyre s.

1- Konsumoni me pak ushqim sesa jeni te  uritur. Eksperimentet e realizuara kane  treguar se jeta e nje  personi i cili
ushqehet normalisht dhe pa e tepruar, duke reduktuar nje rin nga vaktet ne  40 pe r qind, dyfishohet.

2- Natyra na ka be re  shume  dhurata te  arta. Shega pe rmban minerale shume  te  re nde sishme dhe vitamina te  domosdoshme pe r trupin tone .

3- Mjalti i luleve e shte  po ashtu nje  dhurate e mrekullueshme e natyre s pe r te  cilin organizmi yne  ka nevoje .

4- Le ngu i arrave te  kokosit sidomos i arre s se  gjelbe r te  kokosit e shte  nektari me  i pasur me vitamina pe r trupin tone .

5- Shume  vitamina esenciale gjenden ne  fruta te  tjera dhe ndihmojne  ne  me nyre  te  paze vende sueshme ne  kurimin dhe luftimin e se mundjeve te  zemre s apo edhe shume  shqete simeve te  tjera.

6- Bel, dhurata me  madhe shtore e natyre s e dobishme pe r luftimin e shume  se mundjeve te  stomakut apo te  sistemit qe  mbron tretjen e ushqimit.

7- Konsumoni produkte vegjetariane  dhe ushqime me fibra. Ne  kete  kategori pe rfshihen te  gjitha perimet dhe frutat, duke shmangur ushqimet e skuqura dhe te  yndyrshme.

8- Konsumoni te  pakte n dy vakte ne  dite , veçane risht pas pere ndimit te  diellit apo nje  dite  te  lodhshme pune.

9- Ushqimet cile sore me pe rmbajtje te  larte  vitaminash dhe le nde  te  tjera ushqyese mbrojne  she ndetin tuaj dhe zgjasin jete n.

10- Kujdesuni pe r veten duke pe rfshire dhe diete n tuaj ditore: perime te  ndryshme, fruta, shege , molle , limon, portokall, arra, lajthi, bajame, kungull, etj.

11- Çdo dite  e shte  e ke shillueshme qe  te  konsumohen ne  te  pakte n nje  vakt produkte te  freske ta te  gjelbe rta, si: spinaq, lake r, sallate jeshile, etj. Ato ndihmojne  ne  normalizimin e qarkullimit te  gjakut dhe ne  rregullimin e norme s se  tensionit te  gjakut.
12- Kungulli i verdhe  dhe i pjekur mire  pe rmban betakaroten e cila gjendet edhe te  karota dhe i jep energji te  vazhdueshme zemre s.

13- Shmangni kafen dhe çajin. Ato pe rmbajne  substanca toksike te  cilat de mtojne  inde te  ndryshme te  organizimi dhe sjellin munde site  pe r vdekje te  hershme. Çajit i nevojiten rreth 6 ore  pe r te  shkate rruar metabolizmin e trupit dhe pe r te  shfaqur shqete sime te  ndryshme pe r organizmin. Konsumimi i vazhdueshe m i çajit dhe kafes thuhet se de mton qelizat e gjakut koagulimin e tyre ne  raste plagosjesh, dobe son nervat dhe shfaq gjendje te  shpeshta nervoziteti, si dhe dobe son kontrollimin nga truri te  shume  funksioneve qe  ndodhin ne  trupin e njeriut.

14- Shmangni pe rdorimin e sheqerit sa me  shume  te  jete  e mundur, sepse pe rdorimi i tij sjell aciditet, mbingopje te  trupit me karbohidrate dhe sheqerna, si dhe she ndoshje dhe kalim ne  mbipeshe .

15- Mundohuni qe  te  pakte n nje  dite ne  jave te  konsumoni vete m fruta ne  me nyre qe  t’i be ni nje  “shpe larje” sistemit tuaj te
tretjes.

16- Po ashtu nje  dite ne  jave konsumoni uje  me
tepe r se zakonisht.

17- Nje  dite  ne  muaj mundohuni te  mos konsumoni fare uje .

18- Here  pas here ne  vend te  kafes qe  ju de mton pini uje  te  ngrohte .

19- Mbani gjithmone  te  nje jte n mase  te  gote s me te  cile n pini uje  ne  me nyre  qe  t’i jepni organizimit tuaj çdo here  qe  pini uje  te  nje jte n sasi.

20- e shte  mire  qe  uje  te  mos pihet menje here  por pak nga pak me pushime te  vogla.

21- Po ashtu tre here ne jave pini le ngje frutash te  shtrydhura, si le ng limoni, portokalli, pjeshke, rrushi, karote, etj.

22- Nde rroni vajin qe  pe rdorni pe r gatim ne se e vini re se ai nuk pe rmban lendet e nevojshme ushqyese.

23- Mos konsumoni kripe  me shumice . Pe rdoreni ate  sa me pak te  jete e mundur. Mos harroni se çdo produkt i krijuar nga natyra nuk e shte  i kripur ne  shijen e tij, ai e shte  zakonisht i e mbe l ose i athe t. Po ashtu kripa gjendet te  uji i detit i cili nuk rekomandohet te  pihet veç ne  rasteve kur personi e shte  i etur dhe nuk ka si te  veproje ndryshe.

24-Shtoni lakrat ne diete n tuaj ditore.
25- Konsumoni gjethet jeshile te  spinaqit, sallate s;
pe r se mundjet e zemre s dhe diabetit.

26- Thjerre zat po ashtu jane  te  pasura me lende ushqyese si dhe pe rbe re s tonike te  domosdoshme pe r organizmin.

27- Be rthamat e ndryshme te  frutave jane  te  dobishme pe r force n muskulore dhe luftimin e diabetit.

28- Soja pe rmban 9 lloje vi vitaminash

29- produktet e drithe rave dhe veçane risht gruri produktet te  cilat pe rmbajne  vitamine n E dhe zgjasin jete n.

30- produktet e konservuara pe rmbajne  le nde  te  ndryshme ushqyese te  cilat jane  te  rekomanduara pe r te  ruajtur ne  norme n presionin e gjakut si dhe çrregullime te  tjera qe  mund te  ndodhin ne  organizimin tone .

31- Vitamina komplekse B e shte  nga me  te  pe rdorshmet dhe efektive ne  diete n suplementare dhe duhet te  merret nga ushqimi juaj i pe rditshe m. Ajo gjendet me  shume  tek farat e lakrave te  kuqe.

32-Biokimiket ne  kombinim nume r 28, pe rmbajne  te  12 llojet e kripe rave qe  merren nga trupi gjithmone . e shte  nje  forcues i pe rgjithshe m dhe duhet te  merret pas ushqimit.

33- Marrja e pe rditshme e vitamine s C rrit veprimtarine  dhe jete gjate sine  e trupit.

34- Pjesa e te  gjithave produkteve dietike shkakton ne  disa raste se mundje prandaj pe rpiquni t’i shmangni ato.

35- Pjesa e te  gjithave llojeve te  produkteve te
ere zave mund te  shkaktoje se mundje te  sistemit
kardiovaskular.

36- Trupi i njeriut e shte  si nje  makineri qe  duhet te  jete gjithmone  ne  le vizje pe r kete  nevojitet ste rvitje dhe joga.

37- Lubrifikues – Le vizjet e ste rvitjes jane  ne  lakueshme ri me le vizjen e trupit, zmadhimi i tyre rrite  qarkullimin dhe lakueshme rine .

38- Karrikimi i baterise . Rrezet e sistemi nervore  jane  si nje  bateri e trupit dhe ndihmon hapjen e poreve te  le kure s dhe ajrosjen e tyre gjate  le vizjes.

39- Sistemi i ftohe s. Çlodhja furnizon freskine  e trupit.

40- le nde  djege se nje  diete  e duhur, ushqimi, aje r, uje  dhe drita e diellit she rbejne  si karburant pe r trupin.

41- Shofer i ekuilibruar. Mendja e shte  shoferi i trupit. Ajo mund te  ekuilibrohet dhe kontrollohet me ane  te  meditimit dhe pe rqendrimit.

42- Beni rregullisht ushtrime te  lehta.

43- Mos be ni ushtrime te  lodhshme siç e shte  vrapimi i shpejte, sepse ato rrisin ritmin e metabolizmit te  trupit tuaj.

44- Ecja e lehte e shte  ushtrimi me  i mire  pe r te  mbajtur ne n kontroll diabetin dhe problemet e zemre s.

45- Duke jetuar ne  nje  vend te  ftohte  (ne  larte site  e kodrave), ritmi i metabolizmit te  trupit ulet dhe mosha e jetese  rritet.

46- Fryme marrja e thelle dhe mbajtja e saj pe r pak kohe ndihmon ne  rritje e jete gjate sise  se  personit.

47- Ritmi normal i fryme marrjes sone  p.sh. fryme marrja,
mbajtja e fryme s dhe nxjerrja duhet te  jeta 1:4:2.

48- Mbajeni trupin drejt

49- Pe rpiquni te  merrni, fryme me ane n e majte  te  hunde s gjate  dite s, dhe me ane n e djathte  te  hunde s gjate  nate s

50- Organet tona te  brendshme jane  po aq te  re nde sishme sa organet tona te  jashtme pe r te  na mbajtur te  shendetshme, keshtu qe  pe r te  mbajtur me lçine , stomakun dhe mushke rite  ne  gjendje te  she ndetshme ecja pe rditshme ne  me ngjes dhe ne  mbre mje e shte  shume  thelbe sore.

51- e shte  e mundur qe  problemet e zemre s te  she rohen duke mos
pe rdorur aspak vaj apo terapi, vete m duke ngre ne perime te  ziera
duke praktikuar ke shtu me joge dhe duke be re  nje  jete  pa strese.

52- E re nde sishme e shte  mendja temperamenti dhe me nyra e jetese s.

53- S’ka joga me  te  re nde sishme se kontrolli i mendjes.

54- Mbajeni mendjen te  ze ne  dhe aktive me  shume  pune  fizike.

55- Jini te  lumtur dhe te  qete  shmangeni zeme rimin dhe temperamenti shpe rthyes.

56- Tensioni i larte  harresa dhe procesi i plakjes mund te  kontrollohet dhe procesi i plakjes nga meditimi.

57- Vazhdoni te ke naqni mendjen tuaj ne  rast te  problemeve me she ndetin.

58- Merreni jete n si ju vjen, mos u shqete soni nga uljet dhe ngritjet e jete s. Hani dhe pini ne  me nyre  te  moderuar kini besim punoni shume  dhe aplikoni zakonin e te  fjeturit shpejt dhe te  zgjuarit here t.

59- Nje  studim i kryer ne  Japoni zbuloi qe  shume  prej personave qe  jetojne  prej nje  shekulli kane  pasur si pune  te  tyre kryesore bujqe sise  apo jane  marre  me pyjet.

Efekte pozitive dhe negative te  kafese  ne  organizmin e njeriut
Konsumatore t e kafese  ende nuk jane  te  qarte  ne se kafeja ka efekte pozitive apo negative ne  she ndetin e tyre. Kjo pasi studime te  ndryshme gjate  viteve kane  dhe ne  edhe rezultate te  ndryshme, madje shpeshhere  edhe kontradiktore. Nje  artikull i publikuar disa dite  nga e pe rditshmja amerikane  “New York Times” tregon mbi ke to studime, mitet ekzistuese rreth kafese , dhe efektet e saj ne  organizmin e njeriut. A ka munde si qe  ke to kontradikta pe r kafene  dhe kafeine n te  jene  te  drejta? Pe rgjigjja e shte  po, pasi kafeja dhe çaji, mbi te  gjitha kane  ne  pe rbe rjen e tyre kimikate te  ndryshme, te  cilat mund te  ndikojne  ne  forma e me nyra te  ndryshme ne  she ndetin e njeriut.

60- Hidratimi
Pe r nje  kohe  te  gjate  tek njere zit dhe nje  grup mjeke sh mbizote ronte mendim,i se kafeja dhe kafeina ishin diuretike. Por studimet e kryera vitet me  te  fundit treguan se njere zit te  cile t konsumojne  deri ne  550 miligrame  kafeine  ne  dite  prodhojne  urine  po aq sa ata persona te  cile t nuk marrin kafeine . Por konsumimi i kafeine s mbi 575 miligrame , kthehet ne  diuretike. Ke shtu ne se ju konsumoni rreth 330 miligrame  kafeine  ne  dite , nuk do ju duhet te  urinoni me  tepe r se ne  rastin kur do te  pinit 400 mililitra uje . Personat te  cile t konsumojne  nje  sasi te  caktuar kafeine brenda dozave te  lejuara, jane  te  hidratuar, dhe ashtu si uji, ndihmon ne  nevojat e organizmit pe r le ngje.

61- Se mundjet e zemres
Paciente t qe  kane  probleme me zemre n, sidomos ata qe  kane  presionin e larte  te  gjakut, duhet te  konsumojne  ne  nje  mase  te  caktuar kafene  dhe kafeine n, pasi njihen efektet e saj stimuluese. Por studimet e kryera 10 vitet e fundit ne  mbi 400 000 persona treguan se rastet e se mundjeve e zemre s nuk tregojne  rritje te njere zit te  cile t vazhdojne  te  konsumojne  kafen e me ngjesit, me apo pa kafeine . “Kunde rshti qe  duhen besuar”, pe rfundojne  kardiologe t e Universitetit te  Kalifornise , ne  San Francisko. Evidencat tregojne  se kafeja dhe kafeina e konsumuar ne  sasi te  caktuara rrit rrezikun pe r shfaqjen e problemeve te  zemre s, atakut kardiak, vdekja e hershme apo edhe prishje e ritmit te  zemre s. Por ne  fakt tek 27 000 gra te  studiuara ne  15 vjet ne  qendre n e Studimeve te  she ndetit te  gruas ne  Iowa, rezultoi se grate  qe  pinin nje  deri ne  tre kafe ne  dite  reduktonin ne  24 pe r qind rrezikun e problemeve kardiovaskulare.

62- Hipertensioni
Kafeina shkakton nje  rritje te  lehte  dhe te  pe rkohshme te  presionit te  gjakut. Por studimi i realizuar tek disa 15 000 femra, tregoi se grate  te  cilat konsumonin kafe me apo pa kafeine  pe r nje  dekade  ishin nje lloj te  predispozuarat shfaqnin shenja hipertensioni si grate  qe  nuk konsumonin kafe. Nje  studim i John Hopkins tek 3 000 meshkuj tregoi se ndikimi i kafes dhe kafeine s ne  shfaqjen e hipertensionin ishte shume  i ule t.

63- Kanceri
Ne  vitin 1981 ne  Harvard u tha se konkluzionet e nje  studimi tregonin rrezikun e larte  qe  sillte konsumimi i kafese  ne  shfaqjen e kancerit ne  pankreas. Por konsumimi i kafese  ka vazhduar gjithnje  e me  tepe r dhe studimet e me tejshme treguan se duhani dhe kafeja ndikonte ne  zhvillimin e kancerit.

64- Hollimi i kockave
Disa studime te  viteve te  kaluara thane  se konsumimi i kafese  shkaktonte hollimin e kockave dhe frakturat. Por studimet e me vonshme treguan se kafeja ndikonte vete n ne  nje  nivel te  ule t reduktimi te  pe rvete simit te  kalciumit nga organizmi, dhe nuk ndikonte ne  sekretimin e kalciumit. Doktor Robert Heaney nga Universiteti Creighton thote  se efektet negative te  kafeine s tek kalciumi mund te  kompensohen me dy luge  gjelle qume sht. Ai mendon se personat te  cile t konsumojne  kafen dhe çajin, nuk duhet te  shqete sohen duke menduar se kafeina ndikon negativisht ne  kockat e tyre.

65- Humbja ne  peshe
Ky e shte  nje  zhge njim. Konsumimi i kafese  rrit dhe shpejton metabolizmin. Nje  studim i realizuar nga profesionaliste t tek 58 000 persona gjate  12 vjete ve treguan se tek te  dyja sekset, edhe te femrat edhe te meshkujt te  cile t shtonin nivelin e konsumimit te  kafeine s shtonin ne  peshe , dhe nuk pe sonin aspak re nie.

66- Efektet pozitive te  kafese  ne  trupin e njeriut
Mbe rrijne  lajme  te  mira pe r ata qe  konsumojne  rregullisht kafene . Ajo madje ke shillohet si nje  terapi e mire  edhe pe r nje  se re  se mundjesh, pe rfshi ate  te  zemre s, por mos u çudisni, edhe pe r fe mije t. Por, nuk e shte  e ke shillueshme pe r grate  shtatze na dhe ata me ulcere  ne  stomak. “Kafeja, -thote  nje  prej dietologe ve me  te  njohur te  Italise , – te  be n mire , ju, ashtu edhe fe mije ve.” “Harrojini njoftimet frike suese”, thote  dietologia Chiara Trombeti, e institutit Humanitas Gavazeni ne  periferi te  Milanos. Ka arsye te  she ndosha shkencore pe r ta ge zuar ekspresin e me ngjesit pa u shqete suar pe r pasojat negative ndaj she ndetit.

Te  dhe na shkencore
Kafeja pe rmban tanine  dhe antioksidante, qe  jane  te  mire  pe r zemre n dhe arteriet. Kafeja mund te  lehte soje  dhimbjet e koke s. Ajo e shte  e mire  pe r me lçine  dhe mund te  ndihmoje  ne  parandalimin e cirroze s dhe gure ve ne  veshka. Dhe kafeina ne  kafe mund te  zvoge loje  rrezikun e krizave te  astme s dhe ndihmon ne  pe rmire simin e qarkullimit brenda zemre s. Por nuk mund te  mohohet se kafeja nuk e shte  e mire  pe r te  gjithe . Ne se pi me  shume  se ç’duhet mund t’iu be je  nervoze , mund te  shkaktoje  shpejtim te  rrahjeve te  zemre s dhe dridhje te  duarve. Grate  shtatze na, te  se mure t me zeme r dhe ata qe  vuajne  me ulcera ne  stomak zakonisht ke shillohen ta shmangin kafene . Dr.Trombeti thote  se asnje  nuk duhet te  pije  me  shume  se 3-4 filxhane  ne  dite .
Kafeja ndikon mire  pe r:
- zemre n e arteriet
- dhimbjet e koke s
- me lçine
- cirroze n
- gure t ne  veshka
- astme n

67- Mangani largon depresioni
Stimulimi i qelizave te  trurit me ndihme  te  impulseve te  shpejta magnetike nuk e shte  veprim i rrezikshe m dhe do te  mund te  ishte nje  ndihmese  e madhe ne  lufte n kunde r depresionit, e shte  pe rfundimi i nje  hulumtimi te  ri i cili e shte  publikuar ne  SHBA.

Studimi i ri do te  mund te  ishte me interes pe r 20 deri ne  40 pe r qind te  paciente ve, me te  cile t nuk jane  te  arritur rezultate te  ke naqshme ne  she rimin me ane  te  kombinimit te  anti-depresive ve dhe psikoterapise , apo tek ata qe  refuzojne  te  marrin ilaçe pe r te  she ruar ke te  se mundje.
“Ky hulumtim e shte  de shmi e re e efektshme rise  te  stimulimit magnetik ne  she rimin e depresionit”, vlere son redaktori pe rgjegje s i reviste s se  njohur, Biological Psychiatry, John Krystal, i cili ka publikuar artikullin pe r ke te  studim.

Teknika e stimulimit magnetik pe rtej kafke s ka te  be je  me stimulimin e mbe shtjelle sit te  trurit me nje  bobine  magnetike, e cila vendoset ne  skalpin e pacientit dhe krijon fushe  magnetike.
Edhe ne  studimet e me hershme e shte  de shmuar qe  magnetet mund te  forcojne  afte site  mendore.
Hulumtimi e shte  kryer pe r ne nte  jave  rresht me 325 paciente  ne  Kanada, Australi dhe Shtete te  Bashkuara te  Amerike s.

68- Hipertensioni
Presioni i gjakut lidhet me force n e shtytjes se  fluksit te  gjakut mbi muret e ene ve te  gjakut. Zemra pompon gjakun ne pe r sistemin arterial sistem i cili shpe rndan gjakun neper gjithe  indet e organizmit. Presioni i larte  i gjakut i thirrur ndryshe edhe si hipertension e shte  nje  patologji kardiovaskulare e rrezikshme pasi detyron miokardin te  punoje  me  me ve shtire si, dhe çon ne  ndryshime cile sore te  ene ve te  gjakut drejt arteroskleroze s. Ka stadifikime te  ndryshme pe r sa i pe rket ndarjes se  presionit te  gjakut ne  kategori apo stade te  caktuara, por me  i pranueshmi e shte  ky i me poshtmi:
Normal i barabarte  a me  i ule t nga 120/80 mmHg
Prehipertension -120-139/80-89 mmHg
Hipertension stadi I – 140-159/80-89mmHg
Hipertension stadi II – > 160/90-99mmHg
SHKAQET
Nuk njihen ne  me nyre te  qarte shkaqet e hipertensionit. Shume  faktore  te  thirrur si faktore  risku luajne  nje  rol te  re nde sishe m ne  shfaqjen e patologjise , disa nga ke to jane :

FAKTORI GJENETIK
-Obeziteti
-Re nia e aktivitetit fizik
-Dieta e ngarkuar me kripe ra
-Alkooli
-Stresi
-Mosha
-Shenjat

Nuk ka ndonje  shenje specifike te  lidhur direkt me hipertensionin, ose me  mire  te  themi qe  shenjat nganje here  mungojne  ose shfaqen ne  rritje te  shprehura te  presionit te  gjakut. Personi i prekur mund te  ndihet mire  ne  nje  hipertension ekzistues, dhe ai mund te  zbulohet ne pe rmjet nje  ekzaminimi rutine. Te  tjere  mund te  ankohen nga dhimbje koke, zhurme ne  veshe, miza para sysh, lodhje, ve shtire si ne  fryme marrje, ke putje, ndjesia e rrahjeve te  zemre s, rrahje te  parregullta zemre (ekstrasistola), prania e gjakut ne  urine , dhimbje te  forta gjoksi, etj.

Me  te  predispozuar pe r te  zhvilluar hipertension jane  personat qe :
-Kane  persona te  afe rm qe  vuajne  nga nje  patologji e tille .
-Grate  shtatze na.
-Grate  te  cilat jane  ne n mjekim hormonal (te  cilat marrin kontraceptive).
-Popullsia mbi 35 vjeç.
-Personat mbipeshe.
-Personat qe  kane  nje  stil jetese inaktive, jete  sedentare.
-Duhanpire sit.

Keshilla pe r te  shmangur hipertensionin
Pacientet me hipertension te  stadit I mund te  kene  avantazhe nga trajtimi medikamentoz. Medikamenti i zgjedhur ne  ke to raste duhet te  jete  nje  diuretik tiazidik, ndoshta i shoqe ruar me nje  medikament te  nje  klase tjete r. Diuretiket kane  demonstruar te  jene  efikas ne  parandalimin e komplikacioneve kardiovaskulare te  hipertensionit. Motivimi i pacienteve e shte  nje  element themeltar pe r suksesin e strategjise  terapeutike se  duhur. Ndryshimi i stilit te  jete s redukton presionin e gjakut dhe favorizon efikasitetin e terapise  anti-hipertensive. Ja disa ke shilla pe r te  rikthyer ne  normalitet vlerat e tensionit arterial.

69- Reduktimi i peshe s trupore
Objektivi e shte  te  mbahet nje  indeks i mase s trupore (BMI) mes 18,5 dhe 24,9 kg/m (2). Pe r çdo 10 kg te  reduktuara ka nje  ulje te  presionit qe  varion nga 5-20mmHG.

70- Adoptimi i diete s DASH
Konsumimi i nje  diete te  pasur me fruta, perime dhe pe rmbajtje te  ulet yndyrash mund te  çoje ne  uljen e presionit prej 8-14 mmHg.

Reduktimi i kripe s ne  diete
Reduktimi i pe rmbajtjes se  kripe s ne  diete n ditore ne  jo me  shume  se 100mmol/die (= 6 g klorur natriumi) mund te  ule vlerat e presionit prej 2-8 mmHg.

71- Aktiviteti fizik
Nje  aktivitet fizik aerobik, siç psh. ecja normale pe r te  pakte n 30 minuta ne  dite, çon ne  nje  ulje te  presionit prej 4-9mmHg.

72- Moderimi i marrjes se alkoolit
Limitimi i konsumit te  alkoolit ne  jo me  shume  se dy gota pije alkoolike ne  dite (birre, vere ) pe r burrat dhe prej nje  gote tek femrat, (pe r personal me peshe  trupore te  ulet, normale), mund te  çoje ne  uljen e shifrave te  presionit arterial prej 2-4 mmHg.

Me nyrat e shfaqjes se  hipertensionit dhe sintomat
Pe r shkak te  ndikimit te  faktore ve qe  nxisin hipertensionin tek secili individ niveli i larte  i tensionit arterial mund te  shfaqet ne  forma te  ndryshme dhe intensitet te  ndryshme.

73- Kriza Hipertensive
Kur presioni i gjakut arin nje  nivel kritik te  rritjes mund te  ndodhin de mtime te  organeve. Presioni i rritur i gjakut shoqe ruar me de mtime progresive te  organeve pasoje  e hipertensionit, referohet apo njihet si krize  hipretensive. Kiza hipertensive pe rfshin nje  game  problemesh qe  kane  te  be jne  me urgjence n hipertensive, kriza e ve rtete  hipertensive.

74- Urgjenca hipertensive
Kur presioni i gjakut rritet ne  shifra te  larta, por nuk ka de mtime organore si pasoje  e ke saj rritje dhe shifrat e presionit te  gjakut rritjes, mund te  ndodhin mund te  sillen ne  norme  de mtime te  organeve, apo afe r saj lehte sisht brenda disa ore sh me medikamente antihipertensive ate here  flasim pe r urgjence  hipertensive.

75- Emergjenca hipertensive
Ne se nje  apo me  shume  organe de mtohen nga rritja e presionit te  gjakut kemi te  be jme  me nje  emergjence  hipertensive. De mtimi organore te  shoqe ruar ne  nje  emergjence  hipertensive mund te  pe rfshijne : Ndryshimin ne  statusi mental siç konfuzion apo koma pamjafte shme ri te  zemre s angina pectoris, le ngje ne  pulmone, atak kardiak, eklampsia. Fatmire sisht emergjenca hypertensive e shte  e rralle . Kur ndodh ajo e shte  pasoje  e nje  mosndjekje te  HTA-se  pe r nje  periudhe  te  gjate  ose e nje  mjekimi jo korrekt.

SIMPTOMAT E KRIZES HIPERTESIVE:
Dhimbje koke
Kontraktura-konvulsione
Dhimbje gjoksi
Ve shtire si ne  fryme marrje

76- HAPJA E GOJE SNA MBAN ZGJUAR
Psikologe t qe  i kane  pe rcjelle  44 pjese marre s ne  studim, kane  konstatuar se hapja e goje s i munde son ajrin e ftohte qe  te  te  depe rtoje  deri ne  tru, duke i ndihmuar atij qe  te  mbetet “i zgjuar”. Krahas ke saj, studimi, rezultatet e te  cilit i ka publikuar revista shkencore “Evolutionary Psychology”, sugjeron qe  ne  e hapim goje n kur kete  e be n dikush afe r nesh, pe r shkak se kjo bazohet ne  format e sjelljes qe  i munde sojne  grupit qe  te  mbetet zgjuar, kur i kanoset ndonje  rrezik. e shte  i zakonshe m mendimi se njere zit e hapin goje n sepse ju nevojitet me shume  oksigjen, por ne  kete  studim, e shte  pare  qe  ndryshimi i nivelit te  oksigjenit dhe dioksidit te  karbonit ne  gjak, nuk rezulton me ndonje  ndikim ne  hapjen e goje s. Shkence taret amerikane kane  konstatuar se  fryme marrja me  ane  te  hunde s, de rgon sasi shtese  te  ajrit te  ftohte ne  drejtim te  trurit, duke e zvoge luar ke shtu nevoje n pe r hapjen e goje s.

Dushi ndihmon qarkullimin e gjakut
Disave u pe lqen qe  te  be jne  dush me uje  te  ftohte, e disa te  tjere ve me  te  vaket, e disa edhe me  te  nxehte . Nga temperatura e ujit nga 18 deri 37 grade celsius. Varet ne se dushi do t’ju
freskoje apo do t’ju relaksoje . Zgjidheni temperature n ideale

77- Dushi i ftohe t per tu zgjuar
Filloni dushin me uje  te  vake t, e pastaj dale ngadale  uleni temperature n derisa uji te  behet plote sisht i ftohte. Filloni nga ke mbe t dhe shkoni lart. Nje  dush i tille  e shpejton ritmin e zemre s dhe e pe rmire son qarkullimin. e shte  ideal pe r me ngjes, kurse ne  mbre mje duhet te  be het vete m ne se duhet te  rrini zgjuar deri nate n vone .

78- Uji i vake t pe r nje  forme  te  mire
Dushi me uji te  vake t e shte  i ke ndshe m si ne  me ngjes, po ashtu edhe ne  mbre mje. Pe r nje  fillim te  mire  te  nje  dite te  re, ideal e shte  dushi me uje  qe  ka temperature 30 deri 32
Grade. Ai e stimulon organizmin, por nuk shkakton shok, e pe rshpejton metabolizmin dhe qarkullimin dhe e largon ndjenje n e peshe s ne  ke mbe. Dushi i tille i be re  ne  mbre mje, para darke, do t’ju freskoje  pa ndikuar ne  mbare vajtjen e gjumit tuaj. Ky dush preferohet edhe gjate  dite s, ne  rast se lodheni shume .

79- Dushi me uje  te  nxehte  pe r relaksim
Dushi me uje  te  nxehte  nuk ke rkon kurrfare  angazhimi shtese  te  organizmit, meqe  nuk ulet temperatura e tij. Fillojeni dushin me uje  te  nxehte, deri ne  37 grade. Ne  mbre mje, ky dush sjell qete si, kurse ne  me ngjes siguron nje  zgjim te  ngadalshe m. Ka te  ngjare  qe , pas qe  keni be re  dush me uje  te  nxehte ne  me ngjes, te re  dite n te  jeni i pe rgjumur. Pe r ta evituar kete , pe rfundojeni dushin duke spe rkatur duar dhe ke mbe t me uje  te  vake t.

Helmimet nga ushqimi ne  stine n e veres
Gjate vere s ka shume  faktore  qe  e rrisin rrezikun nga helmimi me ushqim, siç jane  prishja me e shpejt e ushqimeve, insektet, pe rgatitja johigjienike e ushqimit, etj. Ja disa ke shilla qe  t’i kaloni pushimet verore pa u helmuar me ushqim:

80- Shikojeni afatin e qe ndrueshme rise  se  produkteve ushqimore. Ne se ushqimi duket i prishur, apo ne se ka ere  te  keqe, me  mire  mos rrezikoni, edhe ne se nuk i ka kaluar ende afati.

81- Mundimi, vjellja, dhimbja e barkut, barkqitja dhe temperatura e ngritur jane  shenja qe  shfaqe n te helmimet me ushqim. Paraqiten 1-36 ore  pas ngre nies se  ushqimit te  prishur.

82- Ushqimi ne  konserva te  mbyllura hermetikisgr mund te  ruhen ne  temperature n e dhome s. Por, pas hapjes hajeni menje here  apo ta vendosni ne  frigorifer.

83- Evitojeni ruajtjen e ushqimeve te  mbetura gjate  vere s, ngase aty shumohen shume  shpejt baktere. Ato e shte  rrezik qe  te  ruhen edhe ne  frigorifer afe r ushqimeve te  freske ta.

84- Ushqimet e freskat ruajini vete m ne  frigorifer pasi temperaturat e larta favorizojne  bakteret sidomos salmonelle n.

85- Mishi i papjekur, peshku e bile edhe perimet mund te  pe rmbajne  baktere qe  do ti kontaminojne  ushqimet e tjera ne  frigorifer.

86- Para dhe pas pe rgatitjes se  ushqimit lajini mire  duart.

87- Sporti dhe kafeina u mbrojne  nga kanceri i lekures
Ushtrimet e pe rditshme trupore dhe konsumi i nje  sasie te  matur te  kafese  paraqesin mbrojtjen nga kanceri i le kure s te  shkaktuar nga rrezet e diellit, thone  rezultate e studimit te  publikuar ne  reviste n profesionale “Proceedings for the Nationale Academy of Sciences” (PNAS). Sipas studimit qe  kane  be re  shkence tare t nga Universiteti “Rutgers” ne  Nju Xhersi, kjo ka te  be je  me pengimin e efektit kancerogjen te  rrezeve ultraviolete  B (UVB), pjese  pe rbe re se e rrezeve te  dellit. Sipas rezultateve te  institutit shtete ror pe r hulumtimin e zhvillimin te  kancerit, kanceri i le kure s i shkaktuar si rezultat i ekspozimit te  tepruar ne  diell e shte  forma me  e shpeshte  e kancerit ne  SHBA, me  shume  se 1 milione  raste te  reja ne  vit. Ke ta shkencore  kane  konstatuar te minjte  laboratike  se ushtrimet e pe rditshme trupore te  kombinuara me sasi te  matur te  kafeine s e arrijne  efektin e dobishe m duke munde suar shkate rrimin e qelizave prekanceroze qe  kane  ADN te  de mtuar nga rrezet UVB. Nje ri grup te  minjve i ishte dhe ne  uje  i pe rzier me kafeine  kurse grupi i dyte  i minjve detyrohej te  be nte aktivitet fizik. Minjte  e grupit te  trete be ni ne  edhe te  pare  edhe te  dyte n. Minjte  e grupit te  kate rt nuk be nin ushtrime as nuk merrnin uje  me kafetine . Mijte  e te  gjitha grupeve ishin rrezatuar me rreze te  de mshme UVB. Te  minjte  e grupit qe  edhe ushtroheshin edhe merrnin kafeine  ishin para shkate rrimit te  qelizave prekanceroze, ne  dallim nga tri grupet e tjera qe  kishin rezultate te  dobe ta.

88- Si dhe pse krijohet celuliti
Celuliti e shte  nje  lloj indi dhjamor ne  shtrese n e ne nle kure s qe  pe rmban tufa indi i lidhor. Ka dy lloje kryesore te  celulitit. Celuliti i forte  ose solid zakonisht gjendet tek grate  aktive si: balerina, atletet etj. Ky lloj, celuliti e shte  i vshtire  te  eliminohet, sepse nuk largohet kollaj nga trupi. Nga ana tjete r, ne  disa raste e shte  i ve shtire dhe te diktohet, sepse ngjitet direkt me muskulin. Celuliti i shkrifet nuk e shte  aq i pe rqendruar dhe e shte  me i dukshe m se celuliti solid. Zakonisht gjende ne  zona te  me dha, e shte  i le vizshe m dhe mund te  shkaktoje atoni muskulore. Edhe pse me i dukshe m celuliti i shkrifet mund te  eliminohet me lehte sisht.
Kush preket nga celuliti

Zakonisht, jane  grate  ato qe  preken me shume  nga celuliti. Ai fillon te  shfaqe t tek vajzat rreth moshe s 14-vjeç dhe rritet si rezultat i hollimit dhe rishpe rndarjes se shtrese s se  le kure s mekalimin e moshes. Celuliti zakonisht formohet te grate  pas lindjes dhe tek ato qe  marrin i kontraceptive orale, sepse sistemi i eliminimit nuk mund te  pe rballoje  fluksinfluksin tepe r te  madh te  estrogjeneve ne  trup. Ai mund te  zhvillohet edhe pas traumave aksidentale qe  de mtojne  sistemin e qarkullimit te  gjakut ose tek ato qe  be jne  jete  pasive. Shume  rralle  celuliti mund te  formohet edhe te meshkujt kjo sepse rrjeti i tyre qelizave yndyrore e shte  ne  thelle si te  le kure s.

SHKAKTARET E CELULITIT
1. Dietat jane  te  de mshme dhe gjithmone  krijojne  shtresa dhjamore ne  trupin e femrave.
2. Stresi be n qe  muskujt dhe indi dhjamor te  trashen.
3. Trashe gimia e shte  gjithmone  faktor pe r formimin e celulitit.
4. Duhani edhe ne  rast se nje  shkon ne  paleste r, gjithmone  e shte  e rrezikuar nga celuliti ne  rast se pi duhan.
5. Uji. Marrja e pamjaftueshme e ujit formon celulitin.
6. Mungesa e ushtrimeve. e shte  e ke shillueshme qe  pese  here  ne  jave te  be hen ushtrime nga 20 minuta.

89- TRAJTIMI ANTCELULIT
Nuk mund ti ne nshtrohesh ke saj terapie ne  rastet kur vuan nga zemra, organet e fryme marrjes , diabet, varicet, me lçi kronike, epilepsi, puçrra masive, le kura e shte  e de mtuar, shtatze nia, gjate  ciklit menstrual, kur ke plage te  pashe ruara plote sisht ne  le kure  menje here  pas nde rhyrjes kirurgjikale etj. Pe r te  pasur rezultatin e de shiruat, duhet te  kemi parasysh rregullin e hekurt te  bashke punimit me specialistin. Ky trajtim e shte  i thjeshte  i pranueshe m dhe relaksues. Humbja e peshe s behet gradualisht, pa shkaktuar efekte ane sor. e shte  e re nde sishme qe  te  konceptojme  faktin qe  kemi te  be jme  me bilanc energjetik dhe gjate  terapise  nuk duhet te  shkelim limitet e kalorive te  marra. Duhet hequr dore  nga konsumimi i ushqimeve te  trajtuara ne  vaj te  nxehte , pasi ke to produkte shkaktojne  ve shtire si ne  tretje.

90- Duhani dhe luhatja e peshes
Ushtrimet jane  aleati me  i mire  i atij qe  le  duhanin, sepse pengon shtimin e peshe s largon tensionin dhe dyfishon munde sine  pe r sukses. Frika nga shtimi i shpejte i peshe s e shte  nje ra nga pengesat kryesore ne  nde rprerjen e pirjes se  duhanit mire po. sipas statistikave nje  e treta e pire sve te  duhanit pas nde rprerjes se tij nuk e fitojne  as nje  grame ne  peshe, nde rsa te  tjere t mesatarisht fitojne  deri ne  tri kilograme  ne  peshe. Mire po ne se ne  te  nje jte n kohe  me le nien e duhanit fillon te  merreni me ushtrime, kjo do t’iu ndihmoje qe  te  mbani peshe n ne  normalitet. Studimi amerikan gjithashtu ka treguar se ushtrimet dyfishojne  gjasat pe r le nien me sukses te  duhanit. Po ashtu, ushtrimet aktivizojne  endorfine n, hormonin e disponimit te  mire , ç’ka ndihmon ne  uljen e tensionit qe  mund te  paraqitet pas le nies se  duhanit. Pe rqendrohuni ne  ate  se  si ndiheni dhe jo se sa jeni te  rende  sepse disa kilograme  te  tepe rt, shume  me  pak i be jne  de m she ndetit sesa pirja e duhanit. Filloni te  hani sa me  shume  fruta te  freske ta, sepse ke shtu do te  zvoge loni de shire n pe r e mbe lsira.

91- Uria mund te  ndihmoje  kunde rreumes
Disa dhembje reumatike ne  nyja mund te  kontrollohen me uri te  kontrolluar. Kjo rezulton nga studimi i bere  ne  Universitetin “Friedrich-Schiller” ne  Jene. Uria ne n mbike qyrjen e mjekut, krahas marrjes se  le ngjeve u ka ndihmuar disa pacienteve qe  pe r 15 dite  te  kene  dhembje shume  me  te  vogla ne  nyja. Ishte pe rmire suar edhe funksioni i nyjave, por edhe gjendja e pe rgjithshme e pacientit. Studimit e ka be re  Qendra universitare pe r mjekim natyror, e ne  studim kane  marre pjese 36 meshkuj dhe femra me artrit reumatoid ne  gjunje , kryqe apo gishta te  duarve. Ata jane  kontrolluar para dhe pas urise . Me kete  rast e shte  pare  lidhja midis te  ushqyerit dhe degjenerimit. Konsumimi i ushqimeve me prej ardhje shtazore e nxit formimin e thartire s arahidonike, gje  qe  mund te  shkaktoje infeksion. Ndikimi pozitiv i mjekimit kishte vazhduar edhe tre muaj pas studimit. Me ane te  diete s, pacientet kane  jetuar pa barna kunde r dhembjeve. Por, ekspertet ke shillojne  qe  dieta te  behet vete m nen mbike qyrjen e mjekut.

92- pak yndyre  ul rrezikun e kancerit te  gjirit
Nje  studim ne  shkalle te  gjere mes grave tregon se dieta me pak yndyre pake son rrezikun e prekjes nga kanceri i gjirit, kanceri i zorre s se  trashe apo se mundjet e zemre s 50 pe r qind e ke tyre grave te  marra ne  studim pe rdornin diete frutash, perimesh dhe ne nprodukte drithe rash, ushqime te  njohura pe r nivel te  ulet yndyrash, nde rsa 25 mije gra te  tjera pe rdornin diete te  zakonshme. Disa gra qe  para studimit kishin pe rdorur diete ushqimore me nivel te  larte yndyrash dhe gjate studimit pe rdoren diete me pak yndyra, vune  re nje  pake sim 20 pe r qind te  rrezikut te  kancerit te  gjirit. Dieta me pak yndyra e shte  e mire  pe r she ndetin, prandaj ato gra qe  jane  ne  kete  diete  duhet ta vazhdojne  ate .

93- Ja disa ke shilla nga mjeket per astmatiket
Astma bronkiale, nje  se mundje kronike serioze, qe  dita dite s po shpeshtohet, dhe futet nde r problemet she ndete sor bote rore. Ne  Shtetet e Bashkuara te  Amerike s, prej 1965-19B3, sulmet astmatike u kate rfishuan, ne  Angli u trefishuan; por arsyet nuk jane  te  qarta. Shkaktare t e astme s, si edhe te  se mundjeve tjera atopike jane  alergjene  te  ambientit jete sor dhe te  disa llojeve te  ushqimit. Ke tu hyn ne  rende  te  pare  pluhuri i shte pise , ku gjendet nje  lloj tenje. Sipas te  dhe nave te  shkence tare ve te  ndryshe m, mbi 55 % te  astmatike ve jane  te  ndjeshe m ne  kete  tenje , kurse mbi 30% ne  qimet dhe epitelin e kafshe ve, ne  mykra (ke rpudha) rreth 10% dhe ne  polen rreth 40%. Mire po, rolin kryesor ne  shfaqjen e astme s e luan trashe gimia. Trashe gohet paraprirja pe r te  reaguar me manifestime alergjike ne  kontakt me alergjene t e caktuara; ne  rastin e astme s me reagime pezmatuese alergjike te  mukozave bronkiale, qe  manifestohet me  sulme astmatike. Pra, pe r t’u shfaqur astma, nevojitet prirja e trashe guar dhe kontakti me lenden alergjike. Astme n e shkaktojne  poleni (pluhuri i disa luleve, qimet e bage tive, pendlat, pluhuri kur i pastrojme  rrobat, me furçe, pastaj edhe pluhuri i shte pise . Disa te  se mure jane  te  ndjeshe m edhe ndaj ushqimit. Astmatiket jane  rrepte sishte  te  ndaluar te  pine duhan, kafe, alkool, le ngje te  gazuara, te  mos pine  qume sht te  lope s, veze , domate, mish me shume  yndyre, le kuren e mishit te  pule s, mish te  peshkut si dhe ushqim te  konservuar.

94- Bime t kunde r kolle s dhe pezmatimit bronkeve
Nje  bime mjaft frytdhe ne se ne  lufte n kunde r kolle s se  shkaktuar nga mushke rite  dhe pezmatimi i bronkeve e shte  edhe lule kuqja. Nga kjo bime  pe rdoren vete m petalet e saj. Çaji i lule kuqes pihet i e mbe lsuar me mjalte , sepse ai jo vete m i jep e mbe lsi çajit por ndihmon edhe ne  pe rmire simin e fytit. Petalet e bime s, pasi jane  thare , hidhen ne  gjysme gote me uje . Lihen pe r 30 minuta dhe nga le ngu i pe rftuar pihet 1 e treta e mase s. Ke to çajra she rbejne  edhe ne  rastet, kur kolla shoqe rohet me ge lbaze, pasi e be jne  me te  lehte nxjerrjen jashte  te  saj pe rmes kollitjes. Nje  tjete r bime qe  pe rdoret kunde r kolle s e shte  edhe lulja e blirit. Mjeket ke shillojne  te  pihet 3 deri ne  4 gota me çaj bliri ne  dite  nga njere zit qe  kane kolle. Efektet do te  jene  te  menje hershme. Nje  tjete r me nyre qe  pe rdoret nga mjeke sia popullore pe r largimin e kolle s e shte  fieri i gurit. Çaji i pe rftuar nga fieri pihet çdo me ngjes nga nje  gote .

95- Çokollata lufton astmen
Nje  grup shkence taresh kane  ve rtetuar se çokollata e shte  nje  ushqim mjaft i mire  kunde r disa se mundjeve. “Merita i takon teobromine s, nje  substance qe  ndodhet ne  farat e kakaos, e cila ka rezultuar se e shte  me efikase se kodeina, nje  nga qete suesit me  te  me dhenj te  kolle s kronike. Kjo substance  vepron duke bllokuar aktivitetin e “nervit endacak”, qe  luan nje  rol kyç pe r shkaktimin e kolle s. Ky pe rbe re s i çokollate s duket mjaft i mire  ndaj kolle s dhe ajo qe  duhet ne nvizuar e shte  fakti se nuk ka efekte ane sore si trajtimet e tjera tipike qe  jane  pe rdorur deri me  sot, thone  studiuesit.

Keshilla per astmatiket
1- Ke shillohet te  pihen sa me  shume  çajrat e nxehta, pasi ato
ndihmojne  ne  largimin e kolle s.

2- Te  pihen sa me  tepe r çajra te  pe rgatitur me pe rzierje bime sh.

3- Te  shmanget pirja e cigares pe r sa kohe qe  te  se muret kane
kolle  pirja e pe rkeqe son me  tepe r she ndetin.

4- Mjeket rekomandojne  te  pihen 2 deri ne  3 litra le ngje ne  dite ,

5- Ke shillohet uji me mjalte  dhe limon, ndihmon ne  zbutjen e fytit.

6- Mbajtja prane  e 1 gote uji, lehte son kolle n ne se kollitesh gjate nate s.

7- Pluhurat ne  ushqime, si veze, qume sht, shkaktojne  astme

96- Masat qe  duhen te  merrni kur jeni djegur nga dielli
Ne se le kura e shte  skuqur dhe ju shkakton dhimbje, por ne  sipe rfaqe e saj nuk jane  formuar flluska, mund te  be ni nje  banje  me uje  te  vake t pe r te  zvoge luar dhembjen.  Ose mund te  mbuloni zonat e djegura me kompresa garzash te  lagura me uje  te  vake t dhe qume sht. Ne  dush ose ne  ujin e vaske s mos pe rdorni sapun ose produkte te  tjera agresive. Pas dushit thajeni me kujdes le kure n. Mos e rre shqisni peshqirin mbi le kure . Vete m tampojeni. Me siguri qe  do te  ishte e tepe rt te  themi se ne  rastet kur le kura e shte  djegur nuk duhet te  depilohet ose pe r meshkujt te  rruhet. Flluskat e formuara mbi le kure  mund te  mbulohen me garza te  thata pe r te  shmangur infeksionin. Por edhe ne  ke te  rast e shte  mire  te  konsultoheni me mjekun.  Le kura e djegur duhet te  trajtohet me nje  krem hidratant. I ke shillueshe m e shte  nje  krem hidratant qe  pe rmban aloe vera, sepse ka veti te  shke lqyera qete suese.
Edhe fetat e holla te  kastravecit mund ta dobe sojne  dhimbjen. Duke i nde rruar here  pas here.  Kunde r dhimbjes mund te  pini nje  aspirine  por edhe ne  ke te  rast velen e nje jta ke shille : Konsultohuni me mjekun. Pasuroni ushqyerjen me vitamina sidomos me vitamina A dhe E dhe minerale qe  mund te  pe rshpejtojne  she rimin e le kure s. Shmangni diellin derisa le kura ta kete  marre  veten plote sisht dhe kujtoni qe  here  tjete r te  pe rdorni nje  krem solar me faktor mbrojte s sipas tipit te  le kure s sa here  qe  ekspozoheni ne  diell. Pe r fat te  keq le kura e mban gjithmone  mbi le kur kujtimin e djegies. Edhe nje  djegie e vete m e shte  shume  pe r le kure n.

97- Zbuloni gjenin qe  u jep shprese  alergjive
Hulumtuesit kane  gjetur nje  gjen qe  ka lidhej me astme n. Ky zbulimi hap rruge n pe r ilaçe te  reja kunde r si astme s, ashtu edhe alergjise . Studimi e shte  i drejtuar nga Juha Kere, profesor ne  gjenetike n molukalare prane  institutit “Karolinska” ne  Huddinge te  Stokholmit. Shoqe ria “Genos” ne  Helsigfos ku Kere e shte  bashke pronar ka marre  patente n pe r ke te  zbulim te  ri. Juha Kere ka bashke punuar me hulumtues suedeze , finlandeze  dhe kanadeze . Ata kane  hetuar mbi 1000 te  se mure  nga asma duke i krahasuar me njere z te  she ndoshe . Hetimet kane  gjetur vend ne  tre treva te  ndryshme dy ne  Finlande  dhe nje  ne  Quebec te  Kanadase . E pe rbashke t pe r ke to tre treva e shte  se popullsia ka jetuar pak a shume  e veçuar gjate  shume  qindvjeçare. Pas nje  hetimi me  te  holle sishe m te  disa te  se mure ve nga astma doli se nje fare  gjeni ne  kromozomin shtate  ishte me  aktiv tek ata se tek njere zit qe  nuk vuanin nga asma. Gjeni ne  fjale  shfaqet jo vete m ne  bronke dhe mushke ri por edhe ne  le kure  dhe zorre  kjo mund te  shpjegohet pe rse shqete simet alergjike shpesh shfaqen si ekzeme  ose si shqete sim ne  bark. “Ne  hetuam te  se mundjet nga astma. Por ka shume  munde si qe  gjeni e shte  domethe ne s edhe pe r sa i pe rket se mundjeve te  tjera alergjike”, thote  Kere. Gjeni quhet GPRA dhe i parkete nje  kategorie te  veçante gjenesh marre se qe  kane  te  be jne  me proteinat. e gjithe  kjo do te  thote  se industria e barnave ka tashme  diçka goxha te  gatshme pe r te  krijuar ilaçe te  reja pe r alergjite  duke u nisur nga gjeni i porsazbuluar.

98- She titja intensive e dobishme pe r te  moshuarit
Ke te  e kane  treguar rezultatet e studimit te  botuar kohe t e fundit ne  reviste n profesionale “Mayo Clinic Proceedings”. “Numri gjithnje  e me  i madh i pleqve ne  numrin e banore ve te  shume  vendeve te  bote s e rriste re nde sine  e ushtrimeve trupore ngase ato ulin rrezikun nga shpejte sia e se mundjeve te  pleqe rise  e shton pavare simin e te  moshuarve dhe e rrit kualitetin e pe rgjithshe m te  jete s”, thone  Dr. Hiroshi Nose dhe kolege t e tij nga Fakulteti i Mjeke sise  i Universitetit “Shinshu” ne  Japoni. She titja e moderuar mbron nga shtangimi dhe u ke shillohet njere zve te  moshe s mesatare dhe moshuarve.

99- Aktiviteti trupor dhe jete gjatesia
Ke rkuesit shkencore  me studimet e be ra te disa minj kane  konstatuar se  pake simi ne  tru e rriste jete gjate sine . Duke shkruar ne  reviste n “Science” shkence tare t nga instituti “Howard Hughes Medical Institute” shprehin bindjen se ulja e nivelit te  insuline s krahas efektit te  stilit te  she ndoshe  te  jete s dhe mbajtjes se  peshe s normale trupore, mund te  kete  efekt te  nje jte  edhe te njere zit. Ne se testimi e me tejme i ve rtetojme  ke to rezultatet niveli i insuline s krahas gjeneve do te  konsiderohet nje ri nga faktore t kryesor pe r jete gjate si. Rezultatet e reja sugjerojne  se pe rgjysmimi i nivelit te  proteine s me emrin IRS2 qe  e shte  pe rgjegje s pe r transmetimin e sinjaleve te  insuline s ne  tru pe r pasoje  ka zgjatjen e jetese s pe r mesatarisht 18 pe r qind.

100- Ekrani i kompjuterit rrit rrezikun pe r te  marre  alergji
Rreziku pe r te  marre  ndonje  alergji u shutohet njere zve te  she ndetshe m kur ulen pe rdite  pe rpara kompjuterit. e shte  e njohur prej kohe sh qe  atyre qe  jane  te  ndjeshe m ndaj rryme s elektrike mund tu shkaktohen shume  lehte  kunde rveprime alergjike nga pune  me kompjuter. Por nje  studim i ri kryen ne  Suedi ka treguar se edhe njere zit i ri kryer ne  Suedi ka treguar se edhe njere zit e she ndetshe m mund te  marrin alergji pe rpara kompjuterit. Eksperimenti tregoi qe  rrezatimi i ekranit e be n le kure n te  aktivoj te  ashtuquajture n qeliza maste, qeliza qe  sjellin kunde rveprimin alergjik. Tek dy te  treta e te  testuarve te  cile t qe ndruan te  ulur me shpine n pe rkundrejt ekranit u vu re nga matjet prania e nje  sasie te  larte  qelizash master. Pra le kura e shte  gati pe r nje  kunde rveprim alergjik. Alergjite  e tipit astme s, ekzeme s dhe alergjia prej barit nga rrezatimi i ekranit.